ضرورت تأسیس تشکلهای مردمی در روستا

اصطلاح مشارکت مردمی از سال 1960 و حتی قبل از آن وارد فرهنگ توسعه شده است. از آن زمان مشارکت مردمی پاسخی منطقی به شکست راهبردهای سنتی از بالا به پایین توسعه روستایی بود. با این وجود به نظر می رسد مشارکت مردمی وسیله ای برای دخالت دادن فعالانه مردمان روستایی در جریان توسعه روستایی باشد.

(سازمان خوار و بار کشاورزی ملل متحد 1377)

آنچه که از کنفرانس جهانی اصلاحات کشاورزی و توسعه روستایی منتشر گردید بر این فرض مبتنی است که مشارکت فعال کشاورزان را تنها از طریق سازمانهای مردمی در سطح محلی می توان محقق ساخت، این فرض به طور حتم با پیشنهاد تشکیل سازمانهای روستایی مرتبط است، در امر توسعه روستایی سازماندهی جمعیت روستایی پدیده جدیدی نیست و می توان به تعاونیها و اتحادیه های روستایی اشاره کرد که تنها مشارکت بخش محدودی از جامعه روستایی را به همراه داشت.

بنابراین جستجو برای یافتن سازمانهای معتبر مردمی آغاز گردید، سازمانهایی که بتوانند مشارکت مؤثرتر مردم را در پی داشته باشد و توسعه را که قبلاً دست نیافتنی بود محقق سازد. این تلاشها با دو روش هدایت می گردید.

اول: کسانی که درصدبودند از گذشته درس بگیرند و انواع اصلاح شده ای از سازمانهای رسمی را در چارچوب اجتماعی، سیاسی موجود مد نظر قرار دهند.

دوم: کسانی که هیچ الگویی تجویز شده ای ندارند و تأکید می کنند این گونه سازمانها باید به منزله ماحصل اندیشه خود مردم به منصه ظهور برسند.

به نظر می رسد که رهیافت اول، رهیافت غالب باشد که بر مبنای آن تعویض قدرت و مدیریت به روستائیان و ایجاد زمینه تصمیم گیری در کلیه برنامه ها صورت می پذیرد.

تشکلهای روستایی جوان محور همچون باشگاه کشاورزان جوان محصول رهیافت اول می باشد.

آنچه که مهم است مسئولین و دست اندرکاران این پروژه بدان توجه جدی داشته باشند این است که مشارکت جوانان را به منزله وسیله ای برای طرح ها و پروژه های خود مد نظر قرار ندهند بلکه آن را به عنوان یک هدف که بر مبنای آن توانمندسازی مردم در قالب کسب مهارت، دانش و تجربه به منظور بر عهده گرفتن مسئولیت بیشتر برای توسعه در نظر بگیرند در حقیقت این پروژه به عنوان ابزار تغییرات می تواند به از بین بردن محرومیت و ایجادجریانی خلاق از جوانان مستعد روستا منتهی گردد.

رها بودن جوانان روستا و به تبع آن کشاورزان جوان مروجین سختکوش و آگاه استان را بر آن داشت تا پروژه باشگاه کشاورزان جوان را طراحی و با همکاری کشاورزان جوان و تحصیل کرده روستا مطرح نمایند.

گسترش نهادهای مدنی در جامعه شهری و عقب ماندگی جامعه روستایی در تقابل با پدیده های مدرن اجتماعی، موجبات رنجش  فرزندان تحصیل کرده روستا را فراهم ساخته است بدیهی است معرفی و اجرای طرحها و پروژه های جمعی و مشارکتی چنانچه از ساخت دهی مناسب برخوردار باشد با استقبال جوانان مواجه خواهد شد زیرا روستاها از یک ظرفیت جدید و مدرن اجتماعی برخوردار می شوند.

بر همین اساس باشگاه کشاورزان جوان با اهدافی همچون فراهم ساختن زمینه های مشارکت فعال جوانان به مثابه کشاورزان فردا، تثبیت هویت و تقویت تعلق خاطر به فرهنگ اصیل روستا، تجهیز جوانان روستایی به دانش و مهارت پایه جهت اشتغال مولد و بهره ور در بخش کشاورزی، شناسایی، پرورش و معرفی استعدادهای بالقوه و بالفعل جوانان در زمینه های مختلف فرهنگی، اجتماعی، تولیدی فعالیت خود را در روستاهای واجد شرایط در استان خراسان آغاز نمود.

به همین منظور پس از زمینه یابی لازم که شامل مطالعه روستاهای با جمعیت بالای 20 خانوار می باشد زمینه سازی های مورد نیاز چون برگزاری جلسات توجیهی با مسئولین محلی و کشاورزان جوان و انجام فعالیتهای اطلاع رسانی، باشگاهها فعالیت خود را آغاز می نمایند.

در همین راستا در شهرستان گناباد، روستای سنو به دلیل سابقه فعالیتهای فرهنگی همچون انتشار نشریه، داشتن امکانات مناسب چون خانه ترویج، کتابخانه روستایی به عنوان اولین روستا برگزیده شد.

باشگاه در اولین قدم، اقدام به تشکیل کمیته های مختلف باشگاه نمود و پنج کمیته واحد آموزش ترویج، واحد اشتغال و کارآفرینی، واحد فرهنگی هنری ورزشی، واحد کتابخانه و انجمن ادبی و واحد بسیج و مشارکت مردمی با شرح وظایف مشخص تشکیل گردید.

همچنین باشگاه با توجه به وجود خیل عظیم فارغ التجصیلان در زمینه علوم کامپیوتر، برق علوم ارتباطات، کشاورزی و همچنین نیاز آینده باشگاه و روستا، کمیته جانبی مجمع فرهیختگان و کمیته IT را تشکیل داده است.

مهمترین فعالیتهای باشگاه در یکسال و اندی از تشکیل آن در بخشهای مختلف به شرح زیر می باشد.

الف) واحد آموزش و ترویج

ـ بازدیدهای علمی و ترویجی از کشت های گلخانه ای، بسته بندی خشکبار، پرورش ماهی، آبیاری قطره ای، پرورش قارچ صدفی، ابریشم کشی، 4 مورد

ـ برگزاری مسابقات ترویجی به مناسبت هفته جهاد کشاورزی

ـ ایجاد مزارع الگویی گوجه فرنگی، زرشک، ارزن نوتریفود و سیب زمینی

ـ برگزاری کلاسهای آموزشی ترویج در خصوص فرآوری بهداشتی زعفران، نحوه استفاده از سموم و دیگر موارد 20 مورد

ـ توزیع نهاده های کشاورزی و انواع بذرهای اصلاح شده در بین کشاورزان

ـ توزیع الک و هیتر و اتاقک های مخصوص فرآوری بهداشتی زعفران و برگه زردآلو

ـ برگزارش کلاس پرورش زنبور عسل در قالب طرح هجرت سازمان آموزش فنی و حرفه ای

ب) واحد اشتغال و کارآفرینی

ـ شناسایی پتانسیل و توانائیهای منطقه جهت ایجاد اشتغال و ماندگاری جوانان در روستا

ـ ایجاد صندوق اعتباری جهت کمک به اعضا

ـ ترویج و توسعه تشکلهای اقتصادی در منطقه و ایجاد شرکتهای تعاونی 3 مورد

ـ پیگیری و تشکیل شبکه پرورش مرغ بومی منطقه

ـ معرفی و جذب تسهیلات دولتی جهت افراد متقاضی

ـ شناسایی کشاورزان نمونه و برگزاری اولین همایش تقدیر از تولیدکنندگان نمونه در بخشهای زراعت، باغبانی، دامپروری و مددکاری

واحد فرهنگی ـ هنری ـ ورزشی

ـ انتشار نشریه داخلی چشمه در 10 شماره

ـ راه اندازی بانک نوار

ـ توسعه و تجهیز کتابخانه روستا با بیش از 5000 جلد کتاب

ـ برگزارش مراسمات مذهبی

ـ همکاری با انجمن میراث فرهنگی و گردشگری روستا و شرکت در اولین جشنواره جاذبه های گردشگری روستاهای ایران در اصفهان، و چهارمین نمایشگاه بین المللی جهانگردی مشهد.

ـ برگزاری مسابقات ورزشی در سطح روستا و منطقه

ـ همکاری با گروه اجتماع محور پیشگیری از اعتیاد زیر نظر سازمان بهزیستی استان

ـ برگزاری کلاسهای آموزشی امداد و نجات و خانواده از سوی هلال احمر و مرکز بهداشت شهرستان

ـ برپایی نمایشگاه های کتاب، نقاشی روی کاهگل، پیشگیری از اعتیاد

کمیته IT:

شناسایی افراد فعال و علاقمند در این حوزه

ـ واگذاری یک باب ساختمان به متراژ تقریبی 200 متر و ارزش 60 میلیون ریال به باشگاه از سوی دهیاری و شورای اسلامی جهت ایجاد مرکز ICT

ـ تهیه طرح پیشنهادی ایجاد روستای اینترنتی

ـ همکاری با گروه جهادی محرومیت زدایی دانشگاه علم و صنعت در خصوص پروژه روستای اینترنتی

ـ جذب کمکهای دولتی به میزان 20 میلیون ریال جهت طرح

ـ راه اندازی پایگاه اطلاع رسانی باشگاه به آدرس www.seno.ir

ـ رایزنی با معاونت پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی گناباد  ودکتر جلالی به عنوان مشاور پروژه و موافقت با آن

ـ جذب مساعدت مالی از سازمان ملی جوانان، فرمانداری گناباد و نماینده محترم گناباد در مجلس

در پایان باشگاه کشاورزان جوان به عنوان نیاز آینده نیازمند توجه، حمایت و هدایت مسئولین امر می باشد.

((وجود فاصله و شکاف عمیق بین شهر و روستا باعث شده است که من هر چقدر هم که تند بدوم به جاده ها نرسم.

من مشتاق یادگیری ام و بیش از اشتیاق همچون آب و هوا حیاتی ترین عنصر زندگی ام آموختن است و برای آموزش، هم فرصت دارم هم استعداد پس مشکل کجاست؟))

کشاورز فردا